[av_textblock size=” font_color=” color=” av-desktop-hide=” av-medium-hide=” av-small-hide=” av-mini-hide=” av-medium-font-size=” av-small-font-size=” av-mini-font-size=”]
[/av_textblock]
[av_one_full first min_height=” vertical_alignment=” space=” custom_margin=” margin=’0px’ padding=’0px’ border=” border_color=” radius=’0px’ background_color=” src=” background_position=’top left’ background_repeat=’no-repeat’ animation=”]
[av_heading heading=’LABAY MAN AKON ‘ tag=’h3′ style=’blockquote modern-quote’ size=” subheading_active=’subheading_below’ subheading_size=’15’ padding=’10’ color=” custom_font=” av-medium-font-size-title=” av-small-font-size-title=” av-mini-font-size-title=” av-medium-font-size=” av-small-font-size=” av-mini-font-size=” admin_preview_bg=”]
BY RUNJI ROCIO JAMOLO
[/av_heading]
[av_textblock size=” font_color=” color=” av-medium-font-size=” av-small-font-size=” av-mini-font-size=” admin_preview_bg=”]
GINAPALANGGA nga Graciano Lopez-Jaena,
Sa panamyaw pa lang daw indi ako takus sa pagpahayag. Ugaling ina ang nasahuan kag sibilisado nga panamyaw sa isa ka tawo, kapin pa sa halangdon nga katulad mo.
Indi mo mabasahan ang sulat ko. Pero kaundan naman sini ang akon paino-ino sa ika-161 ka tuig nga pagsukat sang kaadlawan mo.
Pinalangga nga Graciano. Ginahangad nga baganihan gikan sa Jaro. Bugalon kami nga mga Ilonggong buhi pa tubtub karon sa imo ehemplo. Ang imo pagkabaganihan nagdala sang dako nga kadungganan sa amon nga mga kasimanwa mo bangud sa imo national stature, ginkilala ang Jaro. Ang Jaro (sa Iloilo) nga imo kag amon man birthplace nakilal-an nga lugar sang mga baganihan.
Nagapasalamat ako nga sa imo pagkabansagon, nadala mo ang ngalan sang imo dutang natawhan. Nagapahanumdum lamang sa kabataan karon nga wala ginakulang sang baganihan ang Iloilo – sadto pa man kag dapat tubtub karon.
Dalayawon ang imo kaisog sa pagpanindugan nga wala dapat sang disparity sang mga kubos kag sang mga malupigon nga tawo nga yara sa pagginahum. Seguro sa pensar mo, ang mga gamhanan o yara sa poder dapat maggamit sa ila gahum kag poder para sa kaayuhan sang tanan, katin-aran sa banwa kag kadalag-an sang pungsod.
Gingamit mo ang imo abilidad sa pagsulat para mapamuklat ang mga Filipino sa kamatuoran.
Pagdayaw lamang sa imo kaisog ang akon mahimo sa pagdumdum sang imo inagihan – ang pagpanago sa gaway sang mga yara sa gahum nga nagahingabot sa imo bangud sa katigda sang imo nga ginsulat sa “Fray Botod” bahin sa mga paring Katsila nga dako ang tiyan sa expense sang mga pigado nga pumuluyo. Sa imo kaisog napamangkot ko ang akon kaugalingon kon masarangan ko bala nga kontrahon ang yara sa gahum sa ngalan sang kamatuoran?
Suno sa nakasulat sa maragtas indi hamak nga pagsaylo-saylo sang lugar ang imo naagihan lamang makaluwas sa pagtimalos sang mga pari nga imo ginbuyagyag nga nag-enjoy sang abunansya sa kabuhi samtang naabusuhan sang husto ang mga imol.
Matawhay kontani ang imo pagpangabuhi kon wala mo ginpili ang pagtabang sa mga gin-abuso kag kon wala mo ginhangad ang alalangay nga treatment sang mga tumandok kag mga Katsila. Para sa imo wala sang makatarungan nga paathag sa pinilian nga treatment gani tubtub sa Espanya mo ginpakig-away ang imo ginapatihan.
Bugalon kami nga isa ka Ilonggo katulad mo ang nagpanguna sang propaganda para sa kawsa sang mga Filipino.
Masulhay na kontani ang kabuhi mo sa iban nga lugar apang imo ginbalewala ang dako nga bayad para magsulat sa isa ka pahayagan sa France bangud para sa imo, ang imo abilidad para lamang sa Pilipinas.
Ang matuod, makapila ka beses mo na nga gintalikdan ang “good life.” Indi bala nga gintanyagan man ikaw sang Gobernador sang Iloilo nga amay sang imo kahagugma nga si Elena nga magtuon sa luwas (sa Espanya) agud mangin sampaton? Kasubong sa iban pa nga offer sa imo, gintalikdan mo yadto kag nagpadayon sa imo ginasulong nga Propaganda Movement upod kanday Jose Rizal, Marcelo del Pilar kag iban pa paagi sa “La Solidaridad.”
Seguro, indi miserable ang imo ending kon ginpili mo ang kasulhayan. Apang imo ginpili ang pagpakig-away paagi sa pluma. Bilang isa ka orador, ikaw ang ginkabig nga “the best among the best, the finest spokesman for the Filipinos during his time” kon si Mariano Ponce pa ang pahambalon.
Ang mga issue nga imo gindala o ginapatihan – reporma sa Pilipinas agud makapangabuhi sang maayo ang mga Filipino. Pag-alalangay sa kasuguan, universal suffrage, republicanism, human rights and freedoms, edukasyon nga hilway sa relihiyon kag stimulation of labor and development of industry.
Indi man kami makatupong sa imo pagkabaganihan, takus namon nga ginahakus ang imo idealism kag ina ang paghimulat nga mapaayo sa amon simple nga masarangan ang pagpaninguha para sa katibawasan kag alalangay nga treatment sa tanan.
Mabuhay ka, Graciano Lopez-Jaena. Nagapabilin ka nga buhi sa amon dughan. (runjirjamolo@gmail.com/PN)
[/av_textblock]
[/av_one_full]
