HALOS kada adlaw ang pag-agwanta sang tanan, imol man ukon manggaranon, may poder man ukon wala, sa pagkadula sang kuryente sulod sang sang duha tubtob tatlo ka oras.
Naanad na kita tungod ginalauman na naton ang ini nga sitwasyon. Naga-antisipar na kita sang posibilidad nga magluntad ang brownout tungod sa kakulang sang suplay nga naga-abot sa aton.
Ginpaathag man sa aton, suno sa ila deklarasyon, nga kulang ang suplay sang kuryente kabangdanan nga daw ginarasyon lang para makaambit ang tanan.
Apang, ngaa daw sa wala sang mahimo ang gobyerno nga padalion ang mga planta sa pag-operate gilayon agud nga mapun-an ang kakulangon sang kuryente?
Tungod nga wala kita mahimo bilang konsumidor? Tungod nga ang nabilin nga opsyon sa aton amo ang mag-antus?
Kada adlaw, halos 40 megawatts sang kuryente ang nagakadula tungod manual load dropping.
Suno sa MORE Power, masobra 30 porsyento sang kuryente nga kinahanglanon sang syudad sang Iloilo ang kabus kag agud makaambit ang tanan kag indi matam-an ag iban, ginarasyon lang ang kuryente.
Kapin 20,000 ka kustomer ang apektado sa tagsa ka adlaw. Ginapapila ang mga feeder kag ginabulos-bulos ang suplay sang kuryente.
Naagyan na naton ang panahon nga kaangay sini. Sa pag-moderno sang panahon, liwat kag padayon naton ini nga antuson?
Madulaan ka na sang suplay sang kuryente, apektado na ang imo pangabuhi, nasablagan na ang imo pagsinarayo, magaantus ka pa sa mahal nga presyo kag daku nga balayran sa pag-abot sang imo electric bill.
Ginaposasan bala ang kamot sang gobyerno? Ngaa wala sang may mahimo agud masolusyunan ang problema? Wala bala gina-antisipar ang ini nga sitwasyon?
Kon mag-untat ang andar sang mga coal plants kaangay sang Therma Visayas 1 kag 2 nga duha sa pinakadaku nga coal plants sa Visayas nga may tag-169 megawatts kada isa, ukon masobra 330 megawatts kon tingbon, wala gid kita sang mahimo. Wala kita sang ibulos umpisa nga nag-offline sila sa pagsugod sang mga bulan sang tig-ilinit.
Pila na ka bulan ang naglipas apang wala pa napaandar tungod kuno sa kabudlayan sa teknikalidad kag problema sa pagkay-o nga nagakinahanglan sang mas malawig nga panahon.
Tion na nga magsugilanon ang mga ahensya sang gobyerno kag sa sektor sang negosyo agud malantaw ang kabug-usan nga sitwasyon.
Masami man sila nga nagasapol, kumpleto man sila sa datus. Apang ang ila gina-istoryahan, posible nga ila man ginapayab-ukan. Ginapahigad ang mga papeles tungod indi prayoridad kon wala sang problema nga nagaluntad.
Dapat nga tuksuon na sila kon pila ka bilog ang planta, pila ang mapatubas nga kuryente, ano na kadugay ang mga planta, kag kon yara na sa edad nga nagahana nga magka-diperensya ukon masami na nga nagakabalda.
Lantawon kon pila ang kabug-usan nga kinahanglanon nga kuryente, kag kon pila kada tuig ang nagadugang sa demand.
Angay lang siguro nga repasuhon ang kasuguan kag hatagan sang solusyon ang problema sa tagsa ka rehiyon ukon isla.
Halimbawa, pila ang kinahanglan sang isla sang Panay nga suplay sang kuryente? Pila ka bilog ang planta nga yari sa Panay? Ano ang mga energy sources nga pwede kuhaan kag pila ang potensyal nga kapasidad?
Dapat tumuron agud kita na lang ang mag-generate sang aton kuryente kag indi na magsalig sa iban nga planta.
Dapat bag-uhon naton ang paglantaw sa industriya sang enerhiya, mas mataas nga lebel ang paghatag sang solusyon kag mas masaligan nga suplay ang aton siguruhon.
Kon indi magtingob kag mag-isa ang tingog sang pumuluyo, indi mabatian ang reklamo. Dapat tingog nga tingob nga nagangurob. Ipalaba-ot sa ibabaw, sa national government, ang makaluluoy nga kahimtangan sang tanan.
Dapat may gilayon nga solusyon, kag kongkreto nga solsuyon para sa pangmalawig nga tion.
Dapat ipursige na ang pagpatindog sang iban pa nga kuluhaan sang enerhiya, sang wind energy kag solar energy.
Tubtob wala sang gahod gikan sa pumuluyo, sa mga negosyante, sa mga propersyunal, kag mga may kabalaka nga opsiyales sang gobyerno, indi magbalikid ang gobyerno nasyunal tungod sa ila pagpati wala sang problema tungod wala sang reklamo.
Wala sang maaguman nga solusyon kon mahipos naton ini nga antuson. Tungod para sa ila, indi ini problema kag ginalantaw nila nga okay lang para sa aton ang matag-adlaw nga rotational brownout.
Ang aton paghipos sa sini nga sitwasyon patimaan sang aton pagpasugot, sang aton pag-tolerar, sang aton pagbaton sa kahimtangan kag pagpaiway nga manukmat sang ila katungdanan para sa aton.
Ang mahipos nga pag-antus nagatugot sa ila sa pagpadayon sang sini nga sitwasyon kag paglikaw sa pagpangita sang lig-on nga solusyon. (bertladera@gmail.com/PN)
