KILALA ang nagtaliwan nga OPM Icon nga si Ka Freddie (Ferdinand “Freddie” Pascual Aguilar) sa iya kabalaka sa nagakatabo nga social injustice sa sosyedad sa iya mga kanta.
Bisan pa nga nagapabilin ang iya pagpalangga sa aton pungsod nga iya ginapabatyag sa iya kanta nga “Bayan Ko” (2009), kag kabalaka gihapon sa ulibaron nga mga kabataan, nga ang isa sa ila anak niya mismo, sa iya internationally acclaimed nga kanta nga “Anak” (1983).
Ginapautwas niya diri ang masubo nga nadangtan sang madamo niya nga mga kasimanwa sa pagpamigos sang mga poderoso sa sosyedad. Subong man ang pagpabaya sang gobyerno sa kaayuhan sang mga kubos, bisan pa nga ginapaseguro ini sang aton 1987 Constitution sa idalom sang “common good” nga probisyon sini.
Sa panahon sang Martial Law ni anay Presidente Marcos Sr., gin-ban gani ang pila niya ka ambahanon. Ang “Katarungan” nga nagapakamalaut sa “unjustly accused”. Ang “Pangako” angot sa wala matuman nga pangako sa mga “abandoned people”. Kag ang “Luzviminda” nga nagapanawagan sa mga pumuluyo nga magbangon batok sa nagakatabo nga pagpamigos sang mga poderoso sa tion nga ato sang “strongman rule” sa idalom sang Martial Law.
***
Ang indi man malipatan nga kanta nga gapabatyag sang kabalaka ni Ka Freddie ang angot sa indi maayo nga nadangtan sang pila ka kababaehan naton. Ini ang kanta nga “Magdalena”, nga galarawan sang isa ka babaye nga manubo sang lupad. Nga ginahalintulad niya sa mga lin-ay sang kagab-ihon nga nahibal-an niya sa Mabini Street sa distrito sang Iloilo City Proper.
Gin-mensyonar gani niya diri kon ano nga sahi sang lugar ang Mabini Street: “Kaya ika’y namasukan, doon sa Mabini napadpad; Mula noon, binansagang kalapating mababa ang lipad.”
Subong, wala na ina nga imahen sang Mabini Street. Nagatindog na diri ang mga commercial buildings kag wala na ining mga “whore cottages” dira.
***
May sabat dira ang mga gaulikid sa ikaayuhan moral kag pangabuhi sining mga lin-ay sang kagab-ihon, sa lugar nga itum-ok pa gid sila sa kasal-anan kag walay paglaum sa pangabuhi.
Ang kasubong nga pag-ulikid sa luyag magbag-o nga mga lin-ay sang kagab-ihon (prostitutes) ginahimo sang Mary Queen of Heaven Missionaries (MOHM) nga may mga Rescue Homes sa bug-os nga pungsod.
Diri sa Western Visayas may mga Rescue Homes ini sila sa Iloilo, Antique, Aklan kag Guimaras.
Ang misyon sang MOHM amo ang masunod: (1) Ang luwason ang mga kababaehan kag kabataan nga biktima sang prostitusyon; (2) Matagaan sila sang pasilungan (shelter) kag mabuligan sila sa pagpanibag-o sa isa ka Home of Love; kag (3) Matagaan sila sang oportunidad nga makapangabuhi sing disente nga ang aton Ginoong Jesukristo ang sentro sang ila kabuhi.
Ang mga program kag serbisyo sang MOHM galakip sang:
* Residential Care, kon diin ma-facilidad ang ila transition period paagi sa paghatag sang palibut (environment) nga makabulig patigayon sang bagay nga pagbag-o.
* Counseling kag Psychological therapy
* Livelihood and Skills Training
* Educational Assistance
* Reintegration Phase, nga isa ka monitoring kag support system nga may close consultation sa mga professional kag sang mga biktima mismo sang prostitusyon sa tunga nila, kag kon ano pa nga mahatag nga bulig sa ila.
Nagabulig man ang Bahandian Repository sang Central Philippines University sa pag-monitor sang ila kahimtangan, ang mahibal-an gid kon ano ang mga rason sang ila paglab-ot sa ila sitwasyon, kag kon ano man ang mabulig sang mga ahensya sang gobyerno kag private sector groups sa ila.
Samtang, sa Siyudad sang Iloilo, si Nestor Canong nga hepe sang Task Force on Morals and Values Formation gasiling nga tungod illegal ang prostitusyon ginapangdakop gid ini sila, pati ang ila kaugyon nga mga bugaw (panderer).
“Sa aton diri, sort of daw gina-intindi ta na lang (ugaling sila),” siling Canong tungod sa luyag man nila tani magbag-o ugaling kay wala sila makita nga matarong nga trabaho.
Gaayo gani sila, sunu kay Canong: “Tagae bala kami sang disente nga trabaho para may mapakaon kami sa amon kabataan. Bayaan namon ang amo ‘ni nga obra.”
Ano abe sa imo Mr. Canong, subong man sa City PESO, pwede naton bala matagaan trabaho ining mga lin-ay sang kagab-ihon sang ubra agud makapangabuhi sing disente kag mapalayo sila sa ila mahigko nga trabaho? May mabulig man bala ang TESDA?
In fact, ang pagbulig sa may luyag magpanibag-o sang kabuhi obligasyon man naton ini, pati sang gobyerno, sa aton Ginoong Jesukristo sa Iya ejemplo sang paghatag sing kahigayunan sa pagpanibag-o sa kay Magdalena sa Bibliya./PN
