NAPALAWAK na ang “general community quarantine” nga gin-deklarar ni Presidente Rodrigo Duterte sadtong Marso 13.
Gin-islan na ini sang mas istrikto nga hingyu, nga ginatawag karon ni Presidente nga “enhanced community quarantine”. Mas malawak ang sakop sini – ang bug-os na nga Luzon, kag indi lang ang National Capital Region. Gin-anunsyar na niya ini sang Lunes, Marso 16.
Sunu kay presidential spokesman Salvador Panelo, sa balita nga gindala sang ABS-CBN online, katulad na ining ECQ sa “total lockdown” nga ginpatuman sa Wuhan, China kag sang ulihi, sang iban nga pungsod, katulad sang Italy, nga amo na karon ang epicentre sang COVID-19 sa Uropa.
“Ang buot silingon sini,” sa iya paathag, “amo ang istrikto na nga pagpatuman sang home quarantine, wala na sing pagusto nga movement kag wala transportasyon, luas sang mga frontline health workers, otorisado nga mga opisyal sang gobyerno, medical ukon humanitarian works, kag ang pagdala lang sang mga basic necessities kag services sa mga pumuluyo.”
Ining serbisyo, luas sa mahimo sang gobyerno, pwede man ugaling matugot sa mga pribado nga establicimiento nga naga-“offer” sang basic goods (pagkaon, bulong kag kasubong nga kinahanglanon) kag services (katulad sang delivery services).
Angot diri, mapahanugutan man gani ang pagkadto sang mga tawo sa sining mga establicimiento nga wala sing online kag delivery services.
Agud mapatuman sing lubos ang ining mga istrikto nga mga regulasyon, palaptahon man sang gobyerno ang kapulisan kag mga soldado agud mahapos ang pagpatuman sini.
***
Dapat lang seguro nga mag-kooperar kita tanan nga mga pumuluyo sa sining mga lihok kay para man ini sa aton tanan kaayuhan.
In fact, kon indi kita mag-kooperar, ang gina-enjoy naton nga kahilwayan sa aton pagsinalayo sadto kansar lang kay indi na ini naton ma-enjoy kon pasugtan ta lang ang COVID-19 nga mamintas sa aton tungod sang aton kapabayaan. Indi bala?
***
Samtang padayon man ang lihok sang mga LGU sa ila man pagpangamlig sa ila mga pumuluyo sunu sa circumstancia sang ila lugar.
Sa isla sang Panay kag Guimaras, ginapatuman ta man sa karon ang “border restriction” sunu sa kinahanglanon kag bagay nga pagpangamlig naton upod sa gobyerno kag mga pumuluyo mismo.
Tungod wala pa kita sang bisan isa ka positive case, medyo maluwag pa ang aton pagpangamlig ikumparar sa “community quarantine”.
Tani indi na kita makalab-ut sa sinang mapiut nga kahimtangan sa Luzon sa pag-ugyon sang tanan sa mga kinahanglanon nga hingyu sa pagpanguna sang aton gobyerno…Amen!
***
Meantime, luyag kita magpautwas sing reklamo sa pamahog ni Presidente Duterte nga “…walang gamot (sa COVID-19)”, sang gin-deklarar niya ang “community quarantine” sa NCR sadtong Marso 13.
Indi tanan nga “Scare Tactic” – bisan dala sang good intentions – nagabunga sing maayo. Ang iban naga-backfire.
Una sa tanan, indi matuod nga “walang gamot” ang COVID-19. In fact, madamo ang nag-alayo sa China kag bisan diri sa Filipinas.
Sa ulihi nga report sang China Embassy sa Nigeria, ginsiling sini sadtong Pebrero 21, 2020 nga may 2 sa 13 ka probinsya ang wala na napakitaan sang confirmed cases sang COVID-19.
Sunu man sa report sini sadtong Pebrero 19, 2020, nagdangat na ang confirmed cases sa China sa 74,576, nga naglakip sang 2,118 deaths kag 4,922 nga suspected cases. Samtang, 16,155 na ang cured. Ang iban sige pa nga ginabulong.
In other words, exaggerated – kon indi man binutig – ang siling ni Presidente nga “…walang gamot (sa COVID-19)”, nga nagdugang pa gani sa kulba sang mga pumuluyo.
Tungod sini, ginakasubo naton ang pamahog nga ini ni Presidente Duterte nga ang COVID-19 “walang gamot”.
Matuod, indi “mapatay” ang COVID-19 sa sulod sang lawas sang tawo tungod kon himuon ini mapatay man ang tawo. Apang pwede ini ma-“defeat” kag ma-“render powerless” sang mga dugang nga antibodies nga ma-producir sang mga immunity boosters.
Ining immunity boosters matigayon paagi sa pag-take sang mga vitamins Vit. C kag D3, good food, ehersisyo, good rest kag iban pa, kag syempre sang vaccine kon ara na.
Samtang, ginaangan-angan na gid lang nga mag-“run its course” ang pagpanghalit sang COVID-19 sa indi na madugay katulad sang nagakatabo sa flu sa sige man nga bombardiyo sang mga antibodies batok sini. (w_mateojr@yahoo.com/PN)
