MATUNOG ang paglanog sang mga palakpak. Tuman ka damo sang mga panamyaw. Manami nga mga tinaga ang ginpangbungat angot sa naagom nga kadalag-an sang syudad.
Naagom sang Iloilo City ang iya ikatatlo nga Most Business-Friendly Local Government Unit (LGU) award sa nakalipas nga apat ka tuig kag nangin Hall of Fame na suno sa Philippine Chamber of Commerce and Industry (PCCI).
Una nga naagom ang award sang 2023 kag 2025.
Kaupod na sang Iloilo City ang Bataan, Quezon City, Tanay (Rizal), kag Tagbilaran City bilang isa sa lima ka mga LGU nga nakaagom sang Hall of Fame nga pagkilala.
Angay nga pasalamatan ang mga negosyo, mga kapitalista, ang micro, small, and medium enterprises (MSMEs), mga organisasyon sang negosyante kag iban pa nga nagakontribwer sa pagtin-ad sang ekonomiya sang syudad.
Manami nga sila ang ginapasalamatan, apang mas manami kon ginahatagan sila sang espasyo sa mga plano kag ginapatuman nga mga programa kag proyekto sang syudad.
Indi mahinago nga maganyat ang mga negosyante nga magpadulong diri tungod madamo sang trabahante, nagapatubas kita sang madamo nga graduates kada tuig. Matawhay ang aton pagsinarayo, magluwas lang sa problema sang guot nga trapiko kag pagbaha sa tion sang mamunog nga ulan.
Indi magtukod sang negosyo ang mga kapitalista, ilabi na sa sektor sang serbisyo, kon wala sila sang makuha nga tawo nga magabuhat sang ila ginapahimo nga trabaho.
Kon wala kita sang human resources nga available, magapang-alang-alang man sila sa pagtukod sang negosyo.
Ini ang rason kon ngaa mas madamo nga negosyo ang yara sa sektor sang serbisyo.
Isa ka patimaan amo ang pag-ulhot sang madamo nga mga hotel, restaurant, malls, kag iban pa nga yara sa sektor sang serbisyo.
Madamo diri sang eskwelahan, maayo ang kalidad sang edukasyon, madamo sang rehistrado nga mga manunudlo gani mahapos para sa mga unibersidad gikan sa gwa sang Iloilo City nga magtukod diri. Kahibalo sila nga mas ginapasulabi sang mga Ilonggo ang edukasyon kag madamo ang mga propesyunal.
Kag nagakaganyat ang taga-iban nga probinsya nga diri mag-eskwela. Ang ila pagpadulong kag pag-eskwela diri nagabulig sa pagpapagsik sang ekonomiya paagi sa paggasto para sa ila kinahanglanon.
Bisan ano pa kaganyat sang LGU sa mga negosyante kon wala sang mga bagay nga ginapangita ang investor sa isa ka lugar, balibaran nila ang pag-agda. Apang tungod nga angay kag sibu sa ila paglantaw ang syudad sang Iloilo, mas ginhimo nila nga prayoridad nga diri magpahamtang sang ila negosyo.
Sa pihak sini, dapat man nga buligan sang syudad ang mga magagmay nga negosyante, mga bolantero, kag iban pa nga may daku nga bulig agud mangin mamag-an ang pangabuhi sang mga pumuluyo.
Indi man sila makabayad sang daku nga buhis, apang makapamag-an sila sa pangabuhi sang mga mamumugon nga nagatrabaho sa palibot sang syudad.
Nangin maayo kita sa mga negosyante bangud sa mga insentibo kag manami nga pag-amuma sa ila. Kuntani, kaangay man sina ang ipatuhoy naton sa mga pumuluyo mismo sang syudad kag probinsya sang Iloilo. Ang pumuluyo diri dapat may angay nga insentibo kag benepisyo para mas mangin tayuyon kag mapagsik ang ila pagnegosyo.
Tandaan naton nga ang mga konsumidor sang mga baligya gikan sa iban nga lugar nga ginapasulod diri amo mismo ang mga residente sang syudad.
Para sa dalagku nga mga negosyante, business-friendly kita sa ila apang sa mga naga-bolante, nangin arogante kita.
Dapat patas kag alalangay ang pagtratar sa tanan. Kag dapat mas labaw ang pagtratar para sa mga residente sang Iloilo.
Indi manami nga ginapalakpakan kita sang mga dumuluong pero ginakaugtan kita sang aton mismo mga pumuluyo.
Indi kita dapat mahubog sa dayaw kag matingil sa palakpak. Sa tunga sang nabaton naton nga kadungganan, pamangkuton naton ang aton kaugalingon kon ano ang angay nga ibalik sa mga nasakupan.
Kon mag-abot ang panahon nga magbulaganay kita sa mga negosyante, sigurado nga padayon ang paghakus sang mga residente.
Samtang ginaganyat naton nga magpalapit ang mga negosyante, ipakita man naton nga malapit kita sa mga residente.
Kon ginapaminsar naton mahatag naton nga kaayuhan sa mga negosyante, dapat kaangay man sina ang paminsaron para sa mga residente.
Tandaan gid naton, sa ano man nga mga kadalag-an, nga pumumuyo ang una nga pasalamatan. (bertladera@gmail.com/PN)
