Indi problema ang COVID-19 kon indi lang kita pasaway

TO BE fair kay Mayor Jerry P. Treñas, natural lang ina nga ma-kritikar siya angot sa aton karon problema sa COVID-19 kag sa iban pa nga problema, tungod yara kita sa isa ka Demokrasya sa diin hilway ang mga pumuluyo sa pagpahayag sang ila balatyagon.

Dapat ugaling masabat ini ni mayor, sunu sa pila ka observer, nga, at presstime, luyag ta man mabatian sa iya para sa kaathagan sang mga pumuluyo.

Gapati kita nga ginahimo man ni meyor ang iya masarangan agud mapatuman ang tanan kag mangin fair sa tanan.

Indi naman siya perfecto kay tawo man lang siya, sunu gani kay lola nga napamangkot naton. In fact, gin-aku man niya ina kag kon kinahanglan korehan siya, ginakorehan man niya.

Katulad lang sang pagpabalik sang liquor ban sang sugiran siya sang media nga ginaabusaran yadto sang iban sa pahubog nga wala sa lugar.

In other words, indi naman problema nga ipakita kay meyor ang kakulangan niya kay kon husto man lang, gina-korehan man niya.  Kag dira kita bilib kay meyor. Indi diktador nga luyag gid ipilit ang iya!

***

Daku nga problema kon sarhan naton ang isa ka independent media network nga importante sa aton Demokrasya, kay ang mabulos diri, sa pagpati sang madamo, amo ang bata-bata sang administrasyon nga luyag lang magdayaw sini.

Kag ngaa indi? Ina tungod seguruhon sini (administrasyon) nga ang mabulos nga media nework kadampig niya sa tanan sini nga luyag. Indi bala?

Ang diktador ukon ang may huyog mag-diktador lang ang maluyag sina! 

Sa aton Demokrasya, okey lang ina nga ma-akusaran ang isa ka independent (masami critical) nga media outlet sang iya alleged wrongdoing. Basta masalang lang siya sa isa ka “fair and just” trial, indi tungod lang kay luyag ini matabo sang kon sin-o nga poderoso.

Of course, gin-deny ni SolGen Jose Calida nga ginatum-ok niya, nga indi matagaan sang NTC ang ABS-CBN sing “provisional authority” agud makapadayon sa pag-operate, tungod sa personal nga rason. Rason niya nga tungod amo gid ina ang husto nga interpretasyon sa kasuguan.

Well, sunu sa duha ka retirado nga Chief Justice sang Korte Suprema, wala sina nga poder ang NTC, kundi ang Kongreso lang.

Si Presidente Duterte nag-deny man nga ginagamit niya ang iya impluwensya sa Kongreso sa isyu sang pag-renew sang frankisa sang ABS-CBN sa diin may gutgut siya diri sadtong nagligad nga Mayo 2016 nga eleksyon.

Well, yara na ina sa mga pumuluyo kon patihan ukon indi si SolGen kag si Presidente Duterte sa ila denial nga wala sila personal nga rason agud kontrahon ang ABS-CBN.

Bahin sang kabuhi sang Demokrasya ang isa ka independent kag critical media network agud bantayan ang pang-abuso sang isa ka administrasyon.

Tungod duha ka bahin (administration kag opposition) ang pang-gobyerno naton sa Demokrasya,  mabudlay man ang pagtagu sang kamatuoran sa panghimanwa tungod sa pagbantayanay sang isa kag isa.

Indi katulad sa diktadurya nga luyag lang mabatian ang mga balita kag pahayag, lakip na ang mga binutig, nga pabor sa yara sa poder.

Pero, kon gusto ninyo ang diniktador nga pang-gobyerno, pwede man kita seguro mangin probinsya sang China!

***

Pwera lahog, pero madale man lang awayon ang SARS-CoV-2, ang virus nga nagadulot sang balatian nga COVID-19. Ngaa man?

Indi bala siling sang aton health authorities nga malatnan lang kita sang COVID-19 kon mahaklo naton ang virus sini halin sa na-infect sang COVID-19?

Kag matabo lang ini kon ang droplets halin sa pag-ubo ukon pangatsi sini masalu sang aton paginhawaan, ukon madala naton sa infected naton nga kamot sa aton ilong, baba kag mata. Indi bala?

In other words, indi kita malatnan sang COVID-19 kon makalikaw kita sa “close contact” sa iban – halin sa layu nga isa ka metro ang antad – kag sa padayon nga pagpanghugas sang kamot ukon paggamit sang disinfectant katulad sang alcohol.

Lakip na dira syempre nga ma-isolate ang mga Infected, Probable kag Suspected nga malatnan sang COVID-19 kag ang padayon nga contact tracing.

Kon nagabatyag kita – bisan sa suspetso lang nga naigu kita sang trangkaso – ang mag-face mask man agud indi makapanglaton.

Ti, ano ang problema dira? Daw wala man. Basta indi lang kita pasaway sa panugyan sang gobyerno! (w_mateojr@yahoo.com/PN)